Genel

William Henry Bartlett

William Henry Bartlett (1809 – 1854),1809’da İngiltere’nin Kentish Town kentinde doğmuştur. Yatılı ve dini bir eğitim almış olan Bartlett, Avrupa’nın eski eser uzmanı olan John Britton’un yanına çırak olarak girmiştir. Bu atölyede yedi yıl kalmış, çalışmalarından dolayı Britton, onu Essex, Kent, Bedfordshine gibi kentlere göndererek çizim yapmasını sağlamıştır. Öğrencisinin usta çizimlerine, “Cathedral Antiquities of England “ adlı kitabında yer vermiştir. Bu kitap için yaptığı çalışmalarda, sanatçının resimsel üslubunu görmekteyiz. Hazırladığı desenlerde, hem mimariye hem de yapıların gerisindeki pastoral doğa tasvirlerine ilgisi görülür, hemde pitoresk ve resimsel değerleri ustaca gizler. Bu resimler hem fotoğraf makinası gibi belgeleyici niteliğe sahiptir, hemde ışık-gölge, hacim-perspektif, kütle-mekan, ilişkilerinin en iyi şekilde kullanıldığı anlaşılmaktadır.

Doğu seyahatlerine katılan Bartlett’in, kutsal topraklara ulaşmak için ilk durağı İskenderiye olmuştur. Sanatçının “Brief Memoir“ adlı kitabında, 15 Ağustos 1837 – Mart 1838 arası İstanbul’da olduğu öğrenilmektedir.Bartlett’in Türkiye’deki şöhreti, metni Miss Julia Pardoe tarafından yazılan İstanbul hakkındaki kitabın resimlerinden dolayıdır. Bartlett 1835’te İstanbul’a gelerek bu resimleri yerinde hazırlamıştı. Kitap 1839’da Londra’da The Beauties of the Bosphorus adıyla yayımlanmış ve başka dillere de çevrilmiştir. Çok beğenilen ve resimleri sonraki yayımlarda devamlı iktibas edilen bu 184 sayfalık ve bazan iki cilt halinde rastlanan kitabın içinde Bartlett’in seksen yedi levha halinde çeliğe hakkedilerek basılmış gravürleri bulunmaktadır. Bu gravürler gerek bazı binaların XIX. yüzyılın başlarındaki durumlarını, gerekse İstanbul’un manzarasını ve haikını göstermesi bakımından bugün belge olarak kullanılmaktadır. Bunların bazılarındaki küçük nisbet bozukluklarının ressamın mı yoksa hakkakin mi hatası olduğu anlaşılamamaktadır. Gerçeği oldukça iyi aksettiren bu romantik resimlerin artık çok değişmiş manzaraların eski görüntülerini ebedîleştirdikleri söylenebilir. Bartlett’in Miss Pardoe’nun kitabını süsleyen seksen yedi resmi değişik hakkakler tarafından işlendiklerinden aralarında kalite farkları olmuştur. J. Carter. J. C. Va-rall, H. Griffiths, J. Brandard, J. C. Bentley, W. Wallis, G. Richardson, S. Fisher, B. Adlard, J. T. VVillmore. J. Conser, S. Bradshavv adlarındaki hakkakler herhalde İstanbul’u görmediklerinden Bartlett’in orijinal resimlerini bazı değişikliklerle işlemişlerdir. Halbuki Bartlett’in İstanbul’u iyi dolaştığı ve rahat çalıştığı, Topkapı Sarayı avlularından yaptığı resimlerden anlaşılmaktadır.  Bartlett, 1854 te bir Doğu gezisi dönüşü Malta’dan Marsilya’ya giderken 13 Eylül 1854’te gemide ölmüştür.
Resimlerinde sanatçı, genel konu olarak doğa tasvirlerine yer vermiştir. Yaptığı desenlerde mezarlıklar, çeşmeler, mesire yerleri, hipodrom, eski yerleşimler, genel doğa görünümleri yer almaktadır.

 

Resimleri tam boyut görmek için bir resmin üzerine tıklayınız.(Resimler,William Henry Bartlet’in resimlediği,Miss Julia Pardoe’nun”The Beauties of the Bosphorus” kitabındaki  gravürlerden şeçilmiştir.)

Benzer Yazılar